Sau khi cuộc đối đầu giữa Trung Quốc và Philippines ở Biển Đông dịu đi, nhiều người chờ đợi khu vực Châu Á-Thái Bình Dương sẽ trở lại yên bình. Tuy nhiên, trái với mong đợi, khu vực này lại được một phen “nóng rẫy” vì các cuộc tập trận hải quân rầm rộ và dồn dập của một loạt nước.

ảnh minh họa

Châu Á: "Sân chơi mới" của các cường quốc!

Thời gian gần đây, Châu Á-Thái Bình Dương đang trở thành điểm nóng thu hút sự chú ý lớn nhất của dư luận thế giới, thậm chí còn hơn cả cuộc khủng hoảng đẫm máu ở Syria. Sở dĩ Châu Á được người ta quan tâm như vậy là bởi vì nơi này dường như đang trở thành “sân chơi mới” cho các cường quốc hàng đầu thế giới. Đáng chú ý nhất là sự tranh giành ảnh hưởng của hai siêu cường Trung Quốc và Mỹ.

Sau những ồn ào vì “sự trở về” của Mỹ và cuộc tranh chấp lãnh hải căng thẳng ở Biển Đông giữa Trung Quốc và Philippines, tuần này, Châu Á lại khiến dư luận quan tâm vì một loạt tin tức về những cuộc tập mới.

Mỹ liên tiếp tập trận với các nước Châu Á

Hồi đầu tháng này, Mỹ đã khiến Trung Quốc “giật mình thon thót” khi thông báo sẽ chuyển tới 60% hạm đội hùng hậu và thiện chiến của nước này (khoảng 150 tàu chiến) đến khu vực Châu Á-Thái Bình Dương vào năm 2012. Washington cũng tuyên bố sẽ thắt chặt mối quan hệ quân sự với các nước trong khu vực và tăng cường các cuộc tập trận chung ở đây.

Đúng như tuyên bố của Mỹ, mới đây, Lầu Năm Góc cho biết, nước này chuẩn bị thực hiện ít nhất 3 cuộc tập trận với các nước Châu Á và cuộc tập trận nào cũng diễn ra với quy mô lớn. 

Theo thông báo được đưa ra hôm 13/6 của Bộ Quốc phòng Mỹ, lực lượng hải quân nước này sẽ tiến hành một cuộc tập trận hải quân 3 bên rầm rộ với Hàn Quốc và Nhật Bản ở vùng lãnh hải phía nam bán đảo Triều Tiên. Cuộc tập trận này sẽ diễn ra trong 2 ngày, từ 21-22/6 tới.

Cuộc tập trận Mỹ-Nhật-Hàn sắp tới sẽ tập trung vào các bài diễn tập “nâng cao khả năng tương tác và thông tin liên lạc giữa Mỹ với Hải quân Hàn Quốc và Lực lượng phòng vệ Hàng hải Nhật Bản”. Mục đích cuối cùng là nhằm tạo thuận lợi cho các hoạt động bảo đảm an ninh hàng hải và cứu trợ thảm hoạ trong tương lai.

Đúng một ngày sau cuộc tập trận 3 bên với Hàn Quốc và Nhật Bản, Mỹ lại tiếp tục tiến hành một cuộc tập trận định kỳ khác với riêng Hải quân Hàn Quốc ở biển Hoàng Hải. Cuộc tập trận này sẽ diễn ra từ ngày 23-25/6. Mỹ và Hàn Quốc thường xuyên tổ chức các cuộc tập trận chung với nhau với mục đích chính là nhằm răn đe cả Triều Tiên và Trung Quốc.

Ngoài 2 cuộc tập trận trên, khu vực Thái Bình Dương lại chuẩn bị nổi sóng bởi cuộc tập trận hải quân lớn nhất thế giới có tên gọi là Vành đai Thái Bình Dương (RIMPAC 2012). Hiện 45 tàu chiến đến từ 22 quốc gia đang ồ ạt đổ về Hawaii để tham gia vào một cuộc tập trận này. Cuộc tập trận RIMPAC 2012 sẽ diễn ra từ ngày 11/7 đến 2/8. 

22 nước tham gia RIMPAC 2012 gồm Nga, Australia, Canada, Chile, Colombia, Pháp, Ấn Độ, Indonesia, Nhật Bản, Malaysia, Mexico, Hà Lan, New Zealand, Na-uy, Peru, Hàn Quốc,  Philippines, Singapore, Thái Lan, Tonga, Anh và Mỹ.

RIMPAC 2012 là cơ hội để các nước tham gia phát triển và duy trì mối quan hệ hợp tác trọng yếu, đồng thời đảm bảo an toàn cũng như an ninh các tuyến hàng hải. Lực lượng các nước tham gia tập trận sẽ có cơ hội thực hiện những bài diễn tập đổ bộ, bắn súng, phóng tên lửa, chống tàu ngầm và phòng không. Ngoài ra, chương trình tập trận còn có các hoạt động chống hải tặc, rà mìn, phá chất nổ, lặn và cứu hộ.

Trung Quốc cũng tập trận ở Thái Bình Dương

Những cuộc tập trận của Mỹ ở Thái Bình Dương diễn ra trong thời điểm nhạy cảm khi Mỹ vừa tuyên bố quay trở lại khu vực này. Bắc Kinh tin rằng, chiến lược mới của Mỹ là nhằm bao vây và kiềm chế Trung Quốc. Vì vậy, Bắc Kinh chẳng thể nào vui khi Mỹ liên tục tiến hành các cuộc tập trận rầm rộ trong khu vực mà họ coi là thuộc vùng ảnh hưởng của mình.

Ngay sau khi Lầu Năm Góc thông báo về một loạt kế hoạch tập trận của mình, Bộ Ngoại giao Trung Quốc đã có câu trả lời. Một mặt, nước này bày tỏ sự phản đối với các cuộc tập trận của Mỹ trong khu vực. Mặt khác, Trung Quốc cũng tuyên bố kế hoạch tập trận của nước này ở tây Thái Bình Dương. Hôm 14/5, người phát ngôn Bộ Ngoại giao Trung Quốc Lưu Vi Dân đã bày tỏ sự lo ngại về việc, cuộc tập trận hải quân giữa các nước Mỹ, Nhật và Hàn Quốc sắp tới sẽ làm gia tăng căng thẳng trong khu vực.

"Trung Quốc tin rằng cộng đồng quốc tế, đặc biệt là các nước trong khu vực châu Á - Thái Bình Dương, cần có những nỗ lực mang tính xây dựng để đảm bảo hòa bình và ổn định trên bán đảo Triều Tiên cũng như trong khu vực Đông Bắc Á, chứ không nên làm xấu thêm tình hình", phát ngôn viên Lưu Vi Dân cho biết.

Sau khi phản đối các cuộc tập trận của Mỹ, Trung Quốc cũng thông báo kế hoạch tập trận hải quân ở tây Thái Bình Dương của nước này. Theo Bộ Quốc phòng Trung Quốc, cuộc tập trận của hạm đội tàu chiến Trung Quốc sắp tới “không nhằm vào bất kỳ quốc gia hay mục tiêu cụ thể nào. Cuộc tập trận của chúng tôi phù hợp với luật pháp và thông lệ quốc tế. Vì thế, Bắc Kinh hy vọng, tất cả các bên liên quan sẽ tôn trọng các quyền hàng hải của Trung Quốc, như quyền tự do hàng hải”.

Ngoài những thông tin cung cấp ở trên, Bộ Quốc phòng Trung Quốc không cho biết cụ thể về địa điểm, thời gian tập trận cũng như việc sẽ có những tàu chiến nào tham gia vào các cuộc diễn tập quân sự sắp tới. 

Dù các nước đều hùng hồn tuyên bố, những cuộc tập trận của họ chẳng nhằm vào bất kỳ quốc gia nào nhưng rõ ràng, những tuyên bố đó không giúp làm dịu tình hình trong khu vực.